توضیحات
معرفی و مکانیسم عملکرد تخصصی
خون محیطی انسان به عنوان یکی از اصلیترین نمونههای بالینی در ژنتیک پزشکی، بیولوژی مولکولی و تشخیصهای آزمایشگاهی مورد استفاده قرار میگیرد. با این حال، بیش از 99درصد سلولهای موجود در خون را گلبولهای قرمز فاقد هسته (اریتروسیتها) تشکیل میدهند. وجود مقادیر فراوان پروتئین هموگلوبین، یونهای آهن و سایر محتویات درون اریتروسیتها یکی از قویترین عوامل مهارکننده (Inhibitor) در واکنشهای آنزیمی نظیر PCR، Real-time PCR، رونویسی معکوس (RT) و کلونینگ به شمار میآید. بنابراین، پیش از آغاز فرآیند استخراج اسیدهای نوکلئیک، حذف کامل گلبولهای قرمز و به دست آوردن پلت خالص گلبولهای سفید (لکوسیتها) امری حیاتی است.
بافر 10X RBC Lysis Buffer شرکت سیناکلون با کد اختصاصی EX6121 بر اساس تفاوت فشار اسمزی و تفاوت در ساختار فسفولیپیدی غشای گلبولهای قرمز و سفید عمل میکند. یونهای بافری موجود در فرمولاسیون (بر پایه آمونیوم کلراید و بافرهای متعادلکننده) موجب تورم اسمزی و لیز اختصاصی اریتروسیتها میشوند، در حالی که لنفوسیتها، مونوسیتها و گرانولوسیتها تحت این شرایط اسمزی دستنخورده باقی میمانند. پس از لیز شدن اریتروسیتها و خروج هموگلوبین به فاز مایع، نمونه تحت سانتریفیوژ دور پایین قرار میگیرد؛ در این حالت، گلبولهای سفید بدون آسیبدیدگی در ته لوله رسوب کرده و سوپرناتانت قرمز رنگِ حاوی هموگلوبین و بقایای غشایی دور ریخته میشود تا پلت تمیز لکوسیتها برای استخراج باکیفیت DNA یا RNA آماده گردد.
ویژگیها و مزایای برجسته محصول
- تخریب انتخابی اریتروسیتها: تخریب کامل گلبولهای قرمز بدون ایجاد آسیب اسمزی یا متلاشی شدن لنفوسیتها و مونوسیتها.
- سازگاری با ضدانعقادهای مختلف: عملکرد کاملاً یکنواخت با نمونههای خون کامل جمعآوریشده در لولههای حاوی K2-EDTA، K3-EDTA، سدیم سیترات یا سدیم هپارین.
- بهبود چشمگیر کیفیت استخراج اسید نوکلئیک: حذف کامل هموگلوبین و جلوگیری از افت راندمان یا ایجاد اینهیبیشن در واکنشهای PCR و RT-PCR بعدی.
- فرمولاسیون تغلیظشده و اقتصادی: حجم 5mL از بافر 10X معادل 50mL بافر کاری 1X است که امکان پردازش تعداد قابل توجهی نمونه بالینی را فراهم میآورد.
- عدم تداخل با پایداری RNA: فرآیند سریع لیز مانع از تخریب RNA درون گلبولهای سفید توسط RNaseهای اندوژن میشود.
کاربردهای آزمایشگاهی و تحقیقاتی
- جداسازی و تلخیص لکوسیتهای خون محیطی انسان پیش از استخراج DNA ژنومی جهت تستهای ژنتیک پزشکی، NGS و فلوسایتومتری
- ایزولاسیون گلبولهای سفید جهت استخراج RNA تام با خلوص بالا برای مطالعات بیان ژن و سنجشهای RT-qPCR
- پاکسازی نمونههای بالینی خون در تستهای تشخیص مولکولی بیماریهای عفونی و ویروسی مستقر در سلولهای خونی
- استفاده به عنوان مرحله اولیه در کیتهای استخراج ستونی، مغناطیسی و محلولهای رسوبی نظیر DNP و RNX-Plus
شرایط نگهداری، پایداری و انبارداری
- دمای نگهداری معمول: بافر 10X RBC Lysis Buffer باید در یخچال در دمای 2تا8°C نگهداری شود.
- نگهداری طولانیمدت: برای حفظ پایداری و کیفیت محصول در دورههای زمانی بلندمدت، توصیه میشود در فریزر در دمای -20°C نگهداری گردد.
- شرایط حملونقل: حمل این فرآورده به منظور جلوگیری از تغییرات دمایی با ژل یخ (Ice Gel) انجام میگیرد.
- نگهداری محلول کاری 1X: پس از تهیه بافر کاری 1X، آن را در دمای 2تا8°C نگهداری کرده و از نگهداری طولانیمدت محلول رقیقشده در دمای اتاق خودداری فرمایید.
اجزا و محتویات کیت
| عنوان جزء کیت | حجم در هر بسته | شرایط بهینه نگهداری | توضیحات فرمولاسیون |
|---|---|---|---|
| بافر لیز گلبولهای قرمز (10X RBC Lysis Buffer) | 5mL | 2تا8°C (طولانیمدت: -20°C) | محلول تغلیظشده ده برابر جهت لیز اسمزی اریتروسیتها |
مواد و تجهیزات مورد نیاز که همراه کیت ارائه نمیشوند
- آب مقطر دیونیزه و استریل فاقد نوکلئاز (Nuclease-Free Water) جهت رقیقسازی بافر 10X به 1X
- دستگاه سانتریفیوژ یخچالدار آزمایشگاهی میکروتیوب با قابلیت تنظیم دقیق دمای 4°C و دور 4000rpm
- سمپلرهای کالیبره همراه با سرسمپلرهای استریل فیلتردار
- میکروتیوبهای استریل عاری از DNase و RNase با حجمهای 1.5میلیلیتری یا 2میلیلیتری
- نمونه خون کامل تازه انسان تثبیتشده با ضدانعقاد استاندارد
نکات مهم ایمنی و فنی پیش از آغاز کار
- آمادهسازی محلول کاری 1X: پیش از شروع کار، بافر کاری 1X را از رقیقسازی بافر غلیظ 10X تهیه کنید (به نسبت 1حجم بافر 10X به علاوه 9حجم آب مقطر دیونیزه استریل؛ مثلاً 1mL بافر 10X با 9mL آب مقطر مخلوط گردد).
- اولویت نمونه تازه: اکیداً توصیه میشود از خون کامل تازه استفاده شود. استفاده از نمونههای مانده، منجمد یا لختهشده موجب کاهش راندمان لیز و ناخالصی پلت سلولی میگردد.
- سانتریفیوژ در دمای کنترلشده: تمام مراحل سانتریفیوژ باید در دمای 4°C انجام شود تا از تخریب ساختارهای سلولی و فعالسازی آنزیمهای تجزیهکننده جلوگیری به عمل آید.
- عدم دستکاری پلت سلولی: در مرحله تخلیه مایع رویی، پیپتاژ را با احتیاط بسیار بالا انجام دهید تا رسوب سفیدرنگ گلبولهای سفید کنده و خارج نشود.
دستورالعمل اجرایی و پروتکل گامبهگام
۱. آمادهسازی بافر کاری 1X
به میزان مورد نیاز آزمایش، بافر غلیظ 10X را با آب مقطر دیونیزه استریل به نسبت 1به9 رقیق کنید تا بافر 1X RBC Lysis Buffer حاصل شود (برای نمونه، مخلوط کردن 1mL از بافر 10X با 9mL آب مقطر، حجم 10mL بافر کاری 1X تولید میکند).
۲. مخلوط کردن خون با بافر لیز
مقدار 2mL از بافر 1X RBC Lysis Buffer را به یک میکروتیوب حاوی حداکثر 200µL خون کامل اضافه کنید (رعایت نسبت 10برابر حجم بافر 1X نسبت به 1حجم خون الزامی است). لوله را به آرامی سر و ته (Invert) کرده و به مدت 10دقیقه در دمای اتاق انکوبه نمایید تا گلبولهای قرمز لیز شوند و رنگ محلول از کدر به قرمز شفاف تغییر کند.
۳. سانتریفیوژ اول و جداسازی پلت
لوله را با سرعت 4000rpm به مدت 5دقیقه در دمای 4°C سانتریفیوژ کنید. مایع رویی قرمز رنگ را با احتیاط کامل تخلیه کنید، به طوری که پلت سلولی تشکیلشده در ته لوله دچار دستخوردگی یا ریزش نشود.
۴. شستشو و لیز تکمیلی
مقدار 1mL از بافر 1X RBC Lysis Buffer به پلت اضافه کرده، لوله را به آرامی سر و ته کنید تا رسوب معلق شود و چند دقیقه در دمای اتاق قرار دهید. سپس لوله را مجدداً با سرعت 4000rpm به مدت 5دقیقه در دمای 4°C سانتریفیوژ کنید.
نکته مهم: در صورتی که پس از پایان سانتریفیوژ، رنگ پلت یا حواشی آن هنوز قرمز یا صورتی به نظر میرسد، مراحل شستشو با بافر 1X و سانتریفیوژ را مجدداً تکرار کنید تا یک پلت کاملاً شفاف و سفیدرنگ به دست آید.
۵. آمادهسازی برای مراحل پاییندستی
مایع رویی را تخلیه کرده و پلت خالصشده گلبولهای سفید (WBCs) را مستقیماً برای استخراج اسیدهای نوکلئیک (DNA ژنومی یا RNA تام) بر اساس پروتکل کیتهای مربوطه استفاده نمایید.
جدول راهنمای رفع اشکال
| وضعیت یا مشکل مشاهدهشده | دلایل احتمالی بروز مشکل | راهکارهای پیشنهادی و اصلاحی |
|---|---|---|
| قرمز یا صورتی ماندن پلت سلولی (عدم خلوص کامل WBC) | لیز ناقص گلبولهای قرمز به دلیل حجم زیاد خون | – نسبت بافر 1X به خون باید حداقل 10به1 باشد. مراحل شستشو با 1mL بافر 1X را یک بار دیگر تکرار کنید تا رنگ قرمز کاملاً زدوده شود. |
| انکوباسیون ناکافی در دمای محیط | – زمان انکوباسیون را تا 15دقیقه افزایش داده و لوله را به آرامی چند بار دیگر سر و ته کنید. | |
| استفاده از نمونه خون کهنه یا فریزری | – از خون تازه جمعآوریشده با ضدانعقاد استفاده نمایید؛ سلولهای خونی کهنه به سختی لیز یکنواخت میشوند. | |
| عدم تشکیل پلت یا پلت بسیار کوچک | سرعت یا دمای نامناسب سانتریفیوژ | – تنظیمات دستگاه را بازبینی کنید؛ سانتریفیوژ باید حتماً در دمای 4°C و با سرعت 4000rpm به مدت حداقل 5دقیقه انجام گیرد. |
| تخلیه غیرعمدی پلت هنگام دور ریختن مایع | – مایع سوپرناتانت را به آرامی با پیپت سمپلر تخلیه کنید و از تکان دادن ناگهانی لوله خودداری نمایید. | |
| تخریب و بازده پایین RNA استخراجشده | افزایش زمان یا دمای مرحله لیز | – نمونهها را بیش از زمان مقرر در دمای اتاق نگه ندارید و سانتریفیوژ را اکیداً در دمای 4°C انجام دهید تا فعالیت RNaseها متوقف گردد. |
علائم و نشانههای استاندارد روی بستهبندی
| نماد / نشانه | مفهوم و کاربرد استاندارد بینالمللی | نماد / نشانه | مفهوم و کاربرد استاندارد بینالمللی |
|---|---|---|---|
| محدوده دما | دمای نگهداری استاندارد محصول (2تا8°C و فریزر -20°C) | نشان سازنده | مشخصات و آدرس رسمی کارخانه تولیدکننده |
| RUO | صرفاً برای مصارف تحقیقاتی (Research Use Only) | REF | شناسه کاتالوگ فنی محصول (EX6121) |
| تاریخ انقضا | اطلاعات مربوط به پایداری و پایان دوره مصرف | شرایط حمل | لزوم حمل با زنجیره سرد و یخ ژلهای (Ice Gel) |
سوالات متداول
چرا حذف گلبولهای قرمز پیش از استخراج اسیدهای نوکلئیک از خون ضروری است؟
گلبولهای قرمز فاقد هسته بوده و حاوی مقادیر بسیار زیادی هموگلوبین هستند؛ هموگلوبین و یونهای آهن از قویترین بازدارندههای آنزیمهای پلیمراز در واکنشهای PCR به شمار میروند و حذف آنها برای دریافت نتایج دقیق الزامی است.
نحوه دقیق رقیقسازی بافر 10X به محلول کاری 1X چگونه است؟
برای تهیه بافر 1X، به ازای هر 1حجم از بافر 10X باید 9حجم آب مقطر دیونیزه استریل اضافه شود (مثلاً 1mL از بافر 10X با 9mL آب مقطر ترکیب گردد).
اگر پلت لکوسیتها پس از سانتریفیوژ دوم همچنان قرمز رنگ بود چه اقدامی باید انجام داد؟
کافی است مرحله شستشو را با افزودن 1mL بافر 1X RBC Lysis Buffer، سر و ته کردن آرام لوله و سانتریفیوژ در دمای 4°C برای 5دقیقه تکرار نمایید تا پلت کاملاً سفید شود.
آیا میتوان این بافر را در دمای -20°C نگهداری کرد؟
بله، برای نگهداری طولانیمدت توصیه میشود محصول در دمای -20°C قرار گیرد تا حداکثر کارایی و پایداری آن حفظ شود.
برای دانلود کاتالوگ محصول RBC lysis buffer، روی دکمه زیر کلیک کنید:

نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.